Um skasemi rlauss nets, srsas grnmetis og annarra httulegra efna

Vegetable-pickles Frttatmanum um daginn birtist grein Margrtar Plu lafsdttur, Snjallbrn snjallheimi, ar sem hn varar vi msum httum snjalltkja umhverfi barna. Hn bendir t.d. uppeldisleg hrif ess a brn fi e.t.v. ekki ngilega fjlbreytta rvun. etta getum vi sagt a s "kommon sens" - ekkert ntt ar ferinni. Hitt tel g vera hrslurur. Margrt Plabendir mgulegar heilsufarslegar httur tvarpsbyglja rlausra neta. Mli hennar til stunings bendir hn a Aljaheilbrigisstofnunin (WHO) hafi sett utvarpsbylgjur af v tagi sem um rir lista yfir mgulega krabbameinsvaldandi umhverfistti. Ennfremur segir hn, sem vntanlega a styja hennar mlsta enn frekar, a Frakkar hafi banna rlaus net leiksklum.

Rtt er a Frakkar samykktu njar reglur um rlaus net svum ar sem brn 3ja ra og yngri hafast vi. g er ekkert srstaklega sleipur frnskunni en eins og g skil etta vri rttara a segja a reglugerin takmarki mjg notkun rlausra neta en ekki a au su me llu bnnu (hvet lesendur sem skilja betur til a leirtta mig ef arf). En hr m spyrja, af hverju var essi regluger samykkt? Eflaust hefur a eitthva me kvrun franskra yfirvalda a gera a tvarpsbylgjur voru settar lista WHO sem Margrt Pla nefnir, enda oft vsa hann umrunni um nju reglugerina.

WHO settu tvarpsbylgjur svokallaan 2b flokk yfir umhverfistti sem eru mgulega krabbameinsvaldandi en ekki hefur veri snt fram orsakasamband. a er ansi margt essum 2b flokki, en ar finnum vi t.d. kaffi, aloe vera og srsa grnmeti svo eitthva s nefnt. N er ekki algengt a vi takmrkum agengi ungra barna a kaffi enda finnst eim a rosalega vont og sennilega megaau ekki vi auka peppinu sem fylgir. g kannast hins vegar ekki vi a Frakkar n arir hafi srstaklega reynt a takmarka agengi ungra barna a aloe vera easrsuu grnmeti. a a efni ea umhverfisttir su settir 2b flokk WHO ykir v auglslega ekki ngileg sta til a takmarka agengi a eim.

Af hverju hafa Frakkar kvei a takmarka rlaus net umhverfi barna? Tja Satt a segja veit g a ekki. Frimenn eru a mestu einu mli um a ltil krabbameinshtta stafi af tvarpsbylgjum. eir telja almennta enginfrilegur mguleiki er v atvarpsbylgjur geti valdi krabbameini, a slkt samrmist ekki nttrulgmlum eins og vi skiljum au n. a er a segja, a matihelstulfelisfringa heims er ekki hgt a sna fram a tvarpsbylgjur valdi krabbameini nema me v a gjrbreyta vsindalegri heimsmynd okkar.

a er alltaf einhver ltill hpur meal frimanna og almennings sem sr hlutina ruvsi. Slkir hpar er oft nokku duglegir a koma skounum snum framfri og halda annig lofti mynduum vafa. Og arna virumst vi komin a kjarna rkfrslu Margrtar Plu enda segir hn:

"Ef brn eiga a njta vafans ttu barnafjlskyldur a slkkva rlausa netinu nema stuttu stund sem samkomulag er um a fjlskyldan skreppi netheimana."

Og spyr g - hvaa vafi er a, Margrt Pla, og eigum vi a hafa smu hyggjur afsrsuu grnmeti?


Hugvsindi og skapandi greinar ekki sur mikilvgar

Fuzzy-math-300x221Vissulega er strfri mikilvg undirstaa missa starfsgreina og full sta til a leggja herslu hana.En allar essar greinar urfa, ea hafa gagn af, hugvsindum, flagsvsindum og skapandi greinum lka. Hva vri Eve Online n listamanna og sguhfunda? Hvernig vimt hefi strfringur hanna fyrir QuizUp? Hefi Martin Cooper fari a ba til farsma ef hann hefi ekki s "communicator-inn" Star Trek? hrifarkri tknirun birtist hfilega blanda myndunar, skpunar, samflagsvitundar og tkni- og strfriekkingar. Menntakerfi arf a endurspegla etta flkna samspil og tryggja a allir fi tkifri til a ra sna hfileika.

Ef g skil or Kristnar Inglfsdttur, rektors H, rtt erhn frekar a tala um a auka urfi samttingu strfri vi arar greinar frekar en einfaldlega a kenna meiri strfri.Mikilvgast er a a s hfilegt jafnvgi milli greina til a nemendur list hfni sem eir urfa til a geta teki skynsamlegar kvaranir um eigin framt.egar ungt flk lturarfa tta ra nmsvali, e.o. rannsknir hafa snt a gerist (t.d. hrog hr), er lklegt a vi verum af mgulega hfileikarku og skapandi flki mikilvg strf.


mbl.is Vill leggja herslu strfrikennslu
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

ur en allir fara a segja upp Facebook...

scaryfacebookSustu daga hefur veri nokkur umra um mefer Facebook persnulegum ggnum. Umran virist eiga rtur a rekja (a essu sinni - er alls ekki n af nlinni) til erindis sem var Einarsson, rgjafi hj Deloitte, flutti einhverri samkomu nveri. Frttir RVum mli gefa til kynna a miklar breytingar hafi tt sr sta um ramtin sem fela sr strauki agengi Facebook a persnulegum ggnum sem hafa ekkert me notkun milinum a gera. Skilaboin eru nokku skr, Hugsau ig tvisvar um ur en notar Facebook!, ea eins og var segir,

Ef vilt vera alveg viss a essar upplsingar leki ekki til rija aila og a myndirnar nar su ekki notaar, veruru nttrulega bara a htta a nota Facebook

En Facebook hefur reynst mjg gagnleg fyrir marga notendur (sj t.d. ll starfssamflg sklaflks sem nota fsbk markvissa starfsrun). Er a sem hr er veri a ra ng sta til a frna v llu? g held ekki. essari umru sem hefur tt sr sta sustu daga er fari heldur frjlslega me sumar stareyndir, byggt vanekkingu heimildakerfum ntmatkjum, sk varpa ranga aila og ali tta sem g tel a eigi ekki rtt sr.

g tla taka hvert atrii eirri r sem birtist hr a ofan:

1. Hefur einhver strtk breyting tt sr sta nlega sem gerir mefer Facebook persnulegum ggnum meira hyggjuefni en var ur?
a er ekki a sj a svo s. r heimildir sem Facebook-pp (Facebook Messenger ar me talin) lta notendur samykkja eru nokkurn veginn r smu dag og r voru sasta haust egar spjall-mguleikar voru endanlega frir sr app snjall- og fartkjum. g hef ekki skoa heimildirnar lengra aftur tmann en leyfi mr a giska a r hafi lti breyst nokkurn tma. stan skrist egar g segi aeins fr v hvernig essar heimildir virka snjall- og fartkjum. Annars m tla a margar smvgilegar breytingar hafi veri gerar af og til enda breytast arfir me virkni hugbnaar og Facebook ppin eru stugri run.

2. Af hverju eru Facebook ppin a lta samykkja mjg vtkar heimildir?
Umssla og skipulagning heimilda snjall- og fartkni er furu vanru og vantar miki upp gagnsi eim mlum. mjg einfldu mli virkar etta annig a pp fara fram a f r heimildir sem au urfa til a gera a sem eim er tla a gera. Gallinn er a notendur eru ekki alltaf me hreinu hva ppunum er tla a gera og hvernig au gera a. ar vi btist a heimildir snjall- og fartkjum eru yfirleitt bara samykktar einu sinni, .e. egar appi er sett upp. ar af leiandi arf appi a fara fram a f heimildir fyrir ftusa sem vikomandi tlar sr kannski ekki a nota upphafi til ess a eirveri til staar sar.

Samflagsmilar e.o. Facebook hafa rast mjg hratt undanfrnum rum annig a flk notar nori til ansi margs (skoi heimildirnar fyrir nnur slk pp, t.d. Google+ ea Twitter - ll essi pp eru me mjg vtkar heimildir). Flk er a deila myndum, spjalla, skiptast skjlum, lta vita af sr (og kannski hvar maur er) og margt fleira. Hugbnaarframleiendur eru ekki v a srsna pp fyrir hvern notanda annig a appi arf a geta gert allt sem Facebook bur upp . Ef heimildirnar sem Facebook appi fer fram eru skoaar sst greinilega hva er arna gangi, t.d.:
- Appi arf a geta nota myndavlina vegna ess a sumir vilja deila myndum.
- Appi arf agang a sms vegna ess a sumir notendur vilja f tilkynningar um virkni ea jnustu (t.d. vegna glatas leyniors) sms.
- Appi arf agang a smaskr vegna ess a sumir vilja geta hringt vini beint r appinu ea tengt saman vinaskr og smaskr.
- Appi arf agang a skrningum fyrir msar jnustur vegna ess a sumir vilja geta skr sig inn jnustur me Facebook aganginum.
- Appi arf agang a upplsingum um vefnotkun vegna ess a sumir vilja deila vefsum.
- o.s.frv.
annig a Facebook appi fer fram r heimildir sem arf til a gera a sem flk vill nota appi til a gera. a breytir v ekki a mguleiki misnotkun er fyrir hendi en a er ekki Facebook (n rum hugbnaarframleiendum) a kenna, eins og g tskri nsta li.

3. Af hverju get g ekki slkkt heimildum sem fylgja ftusum sem g nota ekki?
a fer reyndar eftir v hvaa strikerfi ert a nota. IOS kerfi Apple er hgt a stjrna heimildum a einhverju leyti. privacy stillingunum er hgt a slkkva og kveikja tilteknum heimildum fyrir einstk pp (a sst ar lka hvaa pp hafa ntt sr heimildir og iPadnum mnum er notkun Facebookog annarra ekktra samflagsmila fullkomnu samrmi vi a sem g myndi bast vi - ekkert spk gangi). Android kerfi Google var um tma hgt a breyta heimildum fyrir einstk pp. Til ess a gera a urfti a setja inn app sem geri falinn ftus snilegan. etta hvarf me kerfistgfu 4.4 og engin lei er a vita hvort n hvenr a ratar aftur inn. annig a skin hva etta varar (ef einhver er) liggur ekki hj Facebook ea rum sem framleia pp heldur hj ailanum sem br til strikerfi, sem er auvita flestum tilvikum Apple ea Google. Apple hefur stai sig betur hva etta varar.

4. arf g ekkert a ttast?
g held a ttinn sem maur verur stundum var vi er frekar yfirdrifinn. Ef okkur finnst sta til a ttast er lklegast ftt stunni anna en a endurhugsa hvernig vi notum samflagsmila og neti yfirleitt. Betra er a reyna a vera mevitu um a sem vi gerum me tkni, skilja hvernig tknin virkar og beita heilbrigri skynsemi okkar samskiptum stafrna veruleikanum. Eins og ll nnur samskipti og viskipti byggist etta allt trausti og ef vi treystum ekki ailanum sem vi erum a dla vi urfum vi a hafa a huga egar vi notum jnustuna hans ea hreinlega a nota hana ekki. g veit ekki til ess a Facebook ea arir samflagsmilar hafi ori uppvsir a v a misnota astu sna gagnvart notendum me saknmum htti og g treysti eim ess vegna. a breytir v samt ekki a g fer mjg varlega netinu og mnum rafrnu samskiptum almennt. ar a auki ver g lklega me eim fyrstu til a breyta heimildum appa samflagsmila Android smanum mnum egar a verur hgt. a er einfaldlega vegna ess a a eru heimildir gangi sem tengjast jnustum sem g nota ekki og v stulaust a r su opnar.

a verur hver og einn a kvea fyrir sig hvort og hvernig eir vilja nota samflagsmila. En ekki lta kvrunina rast af svona sifrttamennsku sem hefur veri gangi hr landi sustu daga. Kynntu r mli - hver er raunverulega httan, hverjir eru kostirnir, hverjir eru gallarnir? Umfram allt beittu heilbrigri skynsemi. Af hverju tti aili eins og Facebook a frna stu sinni sem strsti og helsti samflagsmiill heiminum me v a laumast sms skilabo sem hafa ekkert me hann a gera? etta er bara frekar asnaleg pling. Ef hefur virkilega hyggjur af essu hefuru msa valkosti: Fu r iPhone, hakkau Android smann inn til a geta strt heimildum (a eru msar leiir til ess), ea hreinlega httu a nota samflagsmila. En umfram allt vertu me hreinu af hverju kst lei sem fer og hva hn felur sr. Mn r eru, slappau af, lttu ekki stjrnast af sifrttamennsku og kynntu r mlin.


Manifesto 15 - gott framtak en rlti galla

manifesto15Nlega sendi Dr. John Moravec og fleiri fr sr Manifesto 15: Evolving Learning(sj slenska ingu Ragnars rs Pturssonar hr - Manifesto 15: Nm run). etta er frbrt framtak hj Moravec og kollegum, og Ragnar r akkir skildar fyrir snara snrun yfir slensku.

Eins og segir upphafi yfirlsingarinnar, er um a ra yfirlit yfir stu skla- og menntamla dag ljsi reynslu kennara, stefnumtenda, sklastjrnenda og annarra sem koma a menntamlum. a er margt hr sem er mjg kunnuglegt fyrir mr enda erum vi Moravec gtir kunningjar og kenndum saman krs um framt samflags og starfa vi Hsklann Minnesta, samt leibeinanda okkar beggja, Dr. Arthur Harkins.

mr finnist framtaki lofsvert er tvennt sem bggar mig yfirlsingunni sjlfri. fyrsta lagi er fullyringin The future is already here, og ru lagi a hfundar virast ganga t fr v a strategsk framtarsn skla- og menntastarf s til staar ea a hn geti ori til me tiltlulega ltilli fyrirhfn. etta tvennt er svolti skylt vegna ess a bi tengjast hfni til a mta uppbyggilega og raunhfa framtarsn sem hgt er a byggja menntastefnu . Mn reynsla er a a vantar a efla essa hfni innan slensks menntakerfis. a stafar af msu, en aallega af tvennu: eir sem koma a stefnumtun og innleiingu hafa takmarkaa ekkingu tknirun og hvernig hn mtar samflag; og ekking framtarfrum og aferum hennar, sem framtarsn arf a byggja , er mjg ltil ef nokkur.

a er vinslt a vitna or essa fleygu setningu Williams Gibsons, The future is already here - its just not very evenly distributed., enda er hn ansi smellin og flott. En hn er lka rng og villandi. Framtin er ekki hr neinum skilningi. Hana er ekki a finna neins staar umhverfinu okkar. Framtin er alltaf essi rni tmi sem er framundan sem vi hfum ekki enn upplifa. Vi getum bent mislegt kringum okkur sem okkur finnst gefa vsbendingar um hvernig framtin getur ori en erum vi a benda hluti sem eru ninu, ekki framtinni. Sumum finnst g kannski vera me hrtoganir t af engu hr, en mn reynsla er a etta hugarfar, a halda a framtin s einhversstaar kringum okkur, er ein helsta hindrunin fyrir framtarmiari hugsun sklastarfi og stefnumtun. g hef skrifa um essi ml ur og frekar en a endurtaka mig bendi g eftirfarandi greinar, sem ttu lka a varpa ljsi seinni athugasemdina mna:


Vilja SA & V fylgja fordmi eina Norurlandsins sem er near en sland PISA?

Samtk Atvinnulfsins og Viskiptar hafa kynnt snar herslur menntamlum skrslunni Strsta efnahagsmli: Sknarfri menntun, sem kom t sasta mnui. Helstu herslurnar skrslunni virast snast fyrst og fremst um aukna akomu einkageirans a menntakerfinu og helst formi einkarekinna skla sem vera kostair af hinu opinbera. a eru ansi margir veikir punktar skrslunni en g tla aallega a tala hr um grf sem kemur fram strax bls. 9. Umfjllunin hr er um meintan slakan rangur slenskra nemenda PISA og srstaklega fundi a v a okkar nemendur skuli koma illa t samanburi vi nnur Norurlnd rtt fyrir a mikla fjrmagn sem sett er slenska sklakerfi. essi mynd er svo birt til a sna lesandanum hversu alvarlegur essi mikli vandi er:

VI_SA_Menntun

Hfum n huga a skrsluhfundar halda v fram a slenskir sklar kosta of miki og n ekki sttanlegum rangri. Mia vi essar forsendur og a sem kemur fram myndinni fyrir ofan ttum vi helst a fylgja fordmi Finna. eir n lang besta rangri mia vi fjrtlt. Um etta verur ekki deilt. etta kemur mjg skrt fram.

Hfum n huga hva skrsluhfundar vilja a veri gert til a bjarga slenska sklakerfinu, .e. a einkaailar fi opinbert fjrmagn til a sj um rekstur skla. a er aeins eitt Norurland sem hefur teki upp slkt fyrirkomulag a einhverju ri. a er Svj. Ltum n aftur myndina fyrir ofan. g get ekki skili etta ruvsi en a skrsluhfundar sus.s. a leggja til a vi fylgjum fordmi eina Norurlandsins sem er fyrir nean sland PISA!!!


Hva hefur frasamflagi um mlefni framhaldsskla a segja?

Hvitbok vef MenntaMijubirtist dag brot r umru frimanna um Hvtbk um umbtur menntun og mlefni framhaldssklasem hefur fari fram innan Menntavsindasvis H sustu vikur. etta er mjg hugavert og arft innlegg essa umru. Meal ess sem ar kemur fram:

Gestur Gumundsson: " bak vi stefnumii um 'fleiri nmslok tilsettum tma' ba vissulega rttmtar hyggjur af eim fjlmrgu slensku framhaldssklanemum sem 'finna sig ekki' nminu, og hvtbkin tekur rttilega undir bendingar um agerir sem greina slkan vanda snemma og taka honum. En oft eru rttustu agerirnar a nemendur taki sr hl fr nmi og endurheimti huga og nmshvata vi anna en venjulegt framhaldssklanm."

Helgi Skli Kjartansson: "r v svona margir ljka stdentsprfi, er minni srhfing flgin ess httar nmi, minna val ea kvrun a leggja t a og markmi ess hjkvmilega almennari. ess vegna er elilegt a stytta nmi svo a nemendur fi elilegum aldri a taka raunverulegar kvaranir um markmi sn nmi og framtarstarfi."

Atli Hararson: "Gestur bendir rttilega ( grein bls. 23 Frttablainu 3. jl 2014) a munurinn sklagngu ungmenna hr landi og Danmrku er mun minni en tla mtti af yfirlsingum eirra sem hafa str or uppi um brottfalli hr landi. Veruleikinn er s (skv. Education at a Glance 2014, bls. 313) a hr landi var fremur htt hlutfall flks aldrinum 15 til 19 ra skla ri 2012 ea 88%. hinum Norurlndunum var hlutfalli 86% til 87% og mealtali fyrir OECD var 84%. essar njustu samanburartlur um sklaskn benda v ekki til a slensk ungmenni flji framhaldssklana meira mli en gerist og gengur rum OECD lndum.
Ekki er ng me a sklaskn hr s me meira mti heldur var tskriftarhlutfall lka htt ri 2012 ea 95% (Education at a Glance 2014, bls. 67). hinum Norurlndunum var a bilinu 77% til 93% og mealtali fyrir OECD var 84%."

Greinin heild er hr


mbl.is 17 ra me rstefnu Hrpu
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Fylgstu me framtinni - vi vitum meira en margir halda

kettering_tomorrow
rstefnuHeimilis & skla sasta fstudagvar sagt einu erindi um upplsingatkni sklastarfi a vi vitum ekki hvaa tknibreytingar eru framundan. Reyndar er a svo a vi vitum tluvert um framtina og hvernig tkni mun rast nstu 5-10 rum og jafnvel lengur. Sjlfakandi blar munu koma marka nstu 5 rum ea svo og hafa tluver hrif samflagmynstur. Reiknigeta tlvutkni mun straukast nstu rum. Snjalltki vera sfellt snilegri - fyrst me tilkomu klanlegrar tkni bor vi snjallr og snjallgleraugu og til lengri tma liti m gera r fyrir a tkni veri jafnvel grdd. Vlmenni af msum gerum munu auknu mli sinna strfum sem n eru hndum okkar mannana og vera jafnvel sjlfsg hjlpartki nmsumhverfi.

Hvernig vitum vi etta? a er srstaklega rennt sem gefur sterkar vsbendingar um hvers s a vnta framtinni:
  1. herslur aila sem veita styrki til tknirunar og verkefni sem tknifyrirtki, verkfringar og tlvufringar eru a fst vi hverju sinni.
  2. Neysluvenjur og vilji neytenda.
  3. Skapandi hugmyndir um mgulega tknirun sem birtist myndlist, kvikmyndum, skldsgum og ess httar.
Framtarfringar nota msar misflknar aferir til a meta upplsingar sem essar kerfisbundinn htt og gera sr grein fyrir lklegri run til langs tma. Flestar eru essar aferir mjg srhfar og niurstur ekki endilega annig formi a r gagnast hinum almenna tkninotanda. Hins vegar geta eir sem hafa huga nlgast tluvert af agengilegum upplsingum sem gefa nokku raunhfa mynd af v sem er a vnta. M t.d. nefna:
  • Kurzweilai.net: etta er vefur Ray Kurzweil sem er lklega me ekktustu framtarfringum heims um essar mundir. Kurzweil er me flugt li sem fst vi a greina upplsingar um tknirun og eru margar niurstur settar fram agengilegu formi essum vef.
  • Sutura.io: etta er tiltlulega nr vefur ar sem hgt er a nlgast vikuleg yfirlit yfir frttnma viburi r heimi tkni, vsinda og fleira. g er ekki viss hver stendur bak vi ennan vef en held a a s einn Alex Klokus, frumkvull sem starfar New York borg. essi vikulegu yfirlit hfu a birtast fyrir nokkru Futurology rinum samflagsvefnum Redditen auveldara er a nlgast n og eldri yfirlit essum vef.
  • TED: ennan vef ekkja lklega margir. TED stendur fyrir Technology, Entertainment, Design en efni sem kynnt er margfrgum TED rstefnum nr yfir tluvert breiara svi en titillinn gefur til kynna. Mrg TED erindi fjalla um a njasta sem er a gerast heimi vsinda og tkni og hvaa hrif tkni- og vsindaleg run getur haft samflag og umhverfi til skemmri og lengri tma liti.
  • Omni Reboot:Omni Reboot er tilraun til a endurlfga hi merka tmarit Omni sem var gefi t runum 1978-1995. Tmariti tti srstakt fyrir hugavera blndu efnis r heimi vsinda og vsindaskldskapar. Framtarmiaur vsindaskldskapur er ekki sur gagnleg upplsingaaulind fyrir framtarfringa en vsindin sjlf vegna ess a ar eru oft settar fram hugmyndir um mgulega framt hrifarkan og lifandi htt. Mrg dmi eru um a a tkninjung eigi rtur a rekja til ess a einhver me tkniekkingu heillaist af mguleikum sem lstir voru vsindaskldsgu ea kvikmynd. Fyrsti farsminn er eitt ekktasta dmi um slkt.Martin Cooper, semstri run farsmans, hefur margoft sagt fr v a hann stti innblstur upphaflegu Star Trek ttarina.

a eru til tal fleiri vefir og upplsingaveitur ar sem hgt er a kynna sr hvernig tkni mun lklega rast framtinni og g vona a sumir leiti uppi eftir a hafa fengi sm nasasjn af v sem er boi. Auvita er alltaf mguleiki a hlutirnar fara annan veg en vi hldum en rtt fyrir a er sumt svo rugglega fyrirsjanlegt a vert er a taka tillit til ess strax. Hva eru t.d. margir sklar sem hafa egar huga a v hvaa hrif snjallr (sem g hef heyrt a su egar farin a sjst slenskum sklum) og snjallgleraugu munu hafa sklastarf? Hva eru margir sklar sem nota vlmennatkni nmsumhverfinu, ekki vri nema a hafa Roomba ryksugu stanum? eir sem hafa kynnt sr tknirun vita a etta eru allt tkninjungar sem eru agengilegar negar og munu hafa hrif nm og kennslu nlgri framt. Hvenr er rtti tminn til a huga a eim fyrir alvru?


Nei rherra, Bandarsk yfirvld tla ekki fangelsisrmi t fr einkunnum 4. bekkinga lsi

kids_jail
gr mtti g samt fjlmrgum rstefnu Heimilis & skla,Allir snjallir, Grand Htel. Illugi Gunnarsson, menntamlarherra, var ar mttur til a opna rstefnuna. lok ru sinnar upplsti rherra okkur um a hann hefi eitthva svo mikilvgt a segja okkur a hann tlai a leyfa sr a vera svolti seinn rkisstjrnarfund sem hann tti n a vera drfa sig . a sem var svo merkilegt a rkisstjrnin ll var sett bistu var a hann hefi heyrt a a Bandarkjunum tla fangelsismlayfirvld rf fyrir fangelsisrmi framtinni t fr einkunnum 4. bekkjar nemenda lsi.etta er snn mta sem virist bygg mjg svo skapandi tlkun margvslegum rannsknum og ggnum. Me essu vildi rherra sna okkur hversu mikilvgt lsi er raun og veru. Mr skilst a etta s partur af rkfrslu sem hann hefur nota fundum snum va um land undanfari.

Rherra tk fram a essi stareynd vri trleg en snir okkur hversu mikilvgt lsi er nmi barna. g held a allir geti veri sammla um mikilvgi lsis en mr var kennt a partur af v a vera ls er ekki bara a geta ntt mr upplsingar, en lka a vera gagnrnin r upplsingar sem g f hendurnar. Hr gildir gullna reglan a ef eitthva virist vera trlegt eru miklar lkur a svo s raunin. etta kllum vi menntageiranum "upplsingalsi" og v miur fr rherra ekki ha einkunn fr mr essum frum mia vi essa frammistu.

a tk mig innan vi eina mntu a komast a v a essi fullyring er snn, og g hef ekki einu sinni astoarmann mr til fulltingis eins og sumir.

Illa upplstar frttir um tkniml eru arflega villandi

nfc_paybox-1
Eitt af v sem g geri mnu starfi er a hvetja flk til a fylgjast me tknirun og reyna a vera mevita um mguleika tkni n og framtinni. a hjlpar ekki egar fjlmilar birta frttir um tknirun sem virast byggar vanekkingu og nnast fullkomnum misskilningi. essari frtt er gefi skyn a Apple muni kynna byltingarkennda tkni sem bur upp allt ara mguleika en eru n fyrir hendi, srstaklega notkunNFC(near field communications - ea sma "bmp" e.o. sumir krakkar kalla a) til a greia fyrir vrur og jnustu afgreislusta. Raunin er a a felst engin tkninjung v sem bist er vi fr Apple dag. eir tla bara loksins a setja NFC iPhone smana. NFC hefur veri smum fr rum framleiendum tluveran tma og er va boi upp a nota NFC sma sem greislukort. egar g var bsettur Bandarkjunum ar til fyrir rmu ri var egar hgt a greia fyrir vru me NFC sma flestum strum matvruverslunum, bensnstvum, strmrkuum og fl.Hins vegar m nefna a Apple veri me einhverja njung sem tengist ryggi greislukerfisins, en a er allt anna ml og ekki a sem mr snist vera til umru essari frtt.

Til a skilja hver styrkur Apple er essu tilliti arf a vita hvernig farsmamarkaur funkerar Bandarkjunum. Sluailar smtkja eru oftast jnustuailar og smarnir sem eir selja eru srstaklega framleiddir fyrir og merktir vikomandi fyrirtki. a gerir a a verkum a tiltekinn smi fr tilteknum framleianda er ekki endilega me smu ftusa hj llum endursluailum. T.d. keypti kona mn LG sma hr landi, sem er merktur LG, sem er me innbyggu NFC. Sama LG mdel fr T-Mobile Bandarkjunum er eins a flestu leyti, nema hann er ekki me innbyggu NFC. Sama LG mdel fr Verizon Bandarkjunum er hins vegar me innbyggu NFC. etta skapar mikla vissu fyrir sem vilja nta njustu tknimguleika ar sem eir geta ekki gert r fyrir a nilegur fjldi neytandi hafi agang a nausynlegri tkni.

Styrkur Apple er a iPhone sminn er afar vinsll og smafyrirtkin hafa ekki fengi a ra v hvaa ftusar eru iPhone smum sem eir selja. Vegna mikillar tbreislu iPhone sma, sem allir bja upp smu tknilega mguleika, geta eir sem vilja nta tkni fyrir nja jnustu gengi a v vsu a str hpur neytenda geti notfrt sr tkni, sama fr hvaa jnustuaila sminn er keyptur. Ennfremur, vegna ess hve mikil yfirr Apple hefur yfir iPhone smanna (og raun merkilegt a eir hafa n a halda v), getur fyrirtki gert samninga um tiltekna jnustu sem ntist llum notendum, sama hj hvaa jnustuaila eir eru.

Byltingin felst v ekki tkninjungum heldur v a gera m r fyrir a NFC tkni og notkun hennar sem greislukerfi ni meiri tbreislu Bandarkjunum en hefur veri.

g vona a flk treysti almennt ekki fjlmila e.o. mbl.is (og fleiri slenska fjlmila ef t a er fari), sem eiga a til a leggja litla vinnu ger frtta um tkniml, til a upplsa sig um stu tknirunnar. a eru til mun betri upplsingaveitur. En frttir essum fjlmilum eru oft r fyrstu sem almenningur sr og geta ar af leiandi haft verulega mtandi hrif vntingar sem eru gerar til tkninnar.

mbl.is iPhone gti komi sta greislukorta
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Er etta sniugt? Um PISA niurstur einstakra skla

Af essum stum er mjg varhugavert a draga lyktanir t fr PISA niurstum einstakra skla. PISA knnunin gerir r fyrir a ggn eru skou vu samhengi, og er a meira a segja svo a a er grunnforsenda fyrir v a niurstur geti talist reianlegar.
Pisa_OECD_tower
PISA knnunin er ger til a meta stu menntakerfis, ekki einstakra skla ea einstakra nemenda. Mikill tmi, vinna og prfanir hafa fari a tryggja a knnunin mli a sem henni er tla a mla. PISA knnunin er v mjg srhft mlitki sem er tla a skila nkvmum niurstum um eitthva tilteki. egar vi notum mlitki sem tlu eru eitt til a lykta um anna, jafnvel eitthva sem okkur finnst vera nskylt, vera tkomur nkvmar, og versta falli fullkomlega marktkar.

Tkum dmi sem flestir ttu a kannast vi: segjum a vi sum a hengja mynd vegg og okkur er miki mun a hafa hana mjg beina. Vi getum nota msar aferir til a mia t hvernig best er a hengja hana. Vi gtum t.d. nota mlband til a mla t tvo punkta fr glfi ea lofti til a nota til vimiunar. En egar vi stillum myndinni samkvmt mlingum okkar kemur ljs a hn virkar skkk. Mlitki sem vi hfum nota tekur ekki tillit til ess a loft ea glf eru kannski rlti skkk. Skekkjan hefur hrif myndina annig a essi smvgilegi halli, sem vi tkum yfirleitt ekki eftir, verur brilega truflandi. Hins vegar ef vi notum hallaml, verkfri sem er srhanna til essa verks, erum vi laus vi skekkjuna. a er eins me a nota PISA niurstur eitthva anna en eim er tla - htta er a smvgilegar skekkjur veri svo ktar a tkoman veri me llu marktk.

reianleiki PISA knnunarinnar felst aferafrinnisem hn byggist , sem hefur veri mjg vandlega ru til a tryggja a niurstur eru samrmi vi markmi knnunarinnar. Hnnuir knnunarinnar urfa a hafa mislegt huga, en srstaklega a mlitkin sem eir eru a ba til samrmast ekki endilega nmi tttakenda. egar nemendur taka hefbundin prf hafa eir venjulega fari saman gegnum um nm ar sem efni hefur veri kynnt og kennt tiltekinn htt. m gera r fyrir a hgt s a spyrja spurninga, samrmi vi kennslu, sem allir nemendur skilja og tta sig hva er veri a spyrja og hvernig eigi a leysa verkefni. a gengur ekki fyrir PISA ar sem fjldi nemenda fr lkum sklum og lndum, sem hafa fengi lka kennslu, eiga a taka tt stalari knnun sem skilar samanburarhfum niurstum. Ef prfa vri me hefbundnum htti PISA knnuninni vri nnast gerlegt a semja spurningar sem vru svo almennar a allir tttakendur, sama hvers konar kennslu eir hafa fengi ea hver eirra nmsreynsla er, standi jafnt a vgi. vru skekkjurnar a verulegar vegna skyldra tta a niurstur vru marktkar. ess vegna er notast vi ein 13 lk prfheftisem eru dreif handahfskennt tttakendur. m gera r fyrir a egar niurstur strra hpa eru skoaar dreifast smvgilegar skekkjur fjlda tttakenda og vera fyrir viki verulegar (byggist tilteknu lgmli sem er kalla ensku the law of large numbers). Hins vegar ef niurstur ltilla hpa eru skoaar geta skekkjur ori mjg ktar. Segjum t.d. a einum slenskum skla voru 15 nemendur sem tku tt PISA. Tilviljun ri v a helmingur nemendana fengu sama prfhefti og a etta tiltekna prfhefti reyndist mjg erfitt fyrir slensku nemendurna a skilja. eir voru ekki vissir hvert verkefni var sem eir ttu a leysa vegna ess a oralagi var framandi af einhverjum stum (etta er kt dmi og ekki lklegt a slkt gerist raun). Ef skoaar eru niurstur fr essum tiltekna skla gti tkoman veri mjg lleg. Ekki vegna ess a nemendurnir kunnu ekki a leysa verkefnin sem voru lg fyrir, heldur a str hluti eirra skildu ekki spurningarnar. Hins vegar, ef vi skoum landi heild vera essir 7,5 nemendur sem fengu skiljanlegt prf svo ltill hluti af heildinni a eir hafa ekki teljandi hrif lokaniurstur.

Af essum stum er mjg varhugavert a draga lyktanir t frPISA niurstum einstakra skla. PISA knnunin gerir r fyrir a ggn eru skou vu samhengi, og er a meira a segja svo a a er grunnforsenda fyrir v a niurstur geti talist reianlegar. etta er ekki lagalegt ml, ekki plitskt ea einfalt litaml sem stofnanir samflagsins geta skori r um - etta er aferafrilegt ml og rskurur dms breytir v ekki a a er aferafrilega varhugavert a birta PISA niurstur me eim htti sem Reykjavkurborg hefur veri gert a gera.

mbl.is Borgaskli st sig best PISA
Tilkynna um vieigandi tengingu vi frtt

Nsta sa

Innskrning

Ath. Vinsamlegast kveiki Javascript til a hefja innskrningu.

Hafu samband